Flexibilisering, proeftijd en compensatie

Wat verandert er voor HR in 2026? Lees hoe flexibilisering, proeftijd, flexi-jobs en de centenindex de Belgische arbeidsmarkt beïnvloeden

time icon 3 min time icon 22 jun. 2026 time icon Patrick Vanhaecke
stijn Demeestere en Mieke D'hanis

De Belgische arbeidsmarkt ondergaat in 2026 een fundamentele herstructurering. Tijdens de meest recente HR Club Oost-Vlaanderen brachten Stijn Demeestere en Mieke D'hanis (Deloitte Legal) de meest kritieke verschuivingen in kaart waarmee elke HR-professional vandaag geconfronteerd wordt, waaronder o.a. de flexibilisering en de lonen.

De historische herinvoering van de 'proeftijd' via verkorte opzegtermijnen in de eerste 6 maanden biedt ademruimte, terwijl de innovatieve 'centenindex' een complexe loonmatigingsbijdrage introduceert.

De "proeftijd" is terug (met een twist)

Een van de meest opvallende flexibiliseringsmaatregelen in 2026 is de feitelijke herinvoering van de proeftijd in de arbeidsovereenkomst. Voor contracten waarvan de uitvoering start na de inwerkingtreding van de nieuwe wet, geldt er zowel voor de werkgever als de werknemer een gereduceerde opzeggingstermijn van exact 1 week tijdens de eerste 6 maanden van de tewerkstelling. Er is geen expliciete contractbepaling of aanpassing van de opzeggingsmodaliteiten vereist.

Daarnaast wordt de maximale opzeggingstermijn bij ontslag door de werkgever voor nieuwe contracten vanaf 1 juni 2026 geplafonneerd op 52 weken. In de praktijk heeft dit pas effect bij een anciënniteit vanaf 17 jaar (waar de termijn normaal 54 weken zou bedragen).

werknemer op proeftijd
medewerker die overwerkt

Vrijwillige overuren, flexi-jobs en studentenarbeid

Om de krapte op de arbeidsmarkt op te vangen, heeft de wetgever het regime van de vrijwillige overuren retroactief vanaf 1 april 2026 drastisch uitgebreid naar 360 uur per jaar voor alle sectoren (en zelfs 450 uur in de horeca). Hiervan zijn 240 uren volledig vrijgesteld van sociale zekerheidsbijdragen, belastingen en overloon. Deze uren vereisen geen inhaalrust en tellen niet mee voor de interne grens. Administratief is er sprake van een enorme vereenvoudiging: de schriftelijke overeenkomst wordt automatisch met 1 jaar verlengd, tenzij ze met een maand opzegging wordt herroepen.

Tegelijkertijd stijgt het fiscale plafond voor flexi-jobs bij niet-gepensioneerden naar €18.440 (inkomstenjaar 2026), terwijl gepensioneerden onbeperkt mogen bijverdienen vanaf het jaar dat ze de wettelijke pensioenleeftijd bereiken. Voor studentenarbeid stijgt het maximum naar 650 uur per jaar, en daalt de minimumleeftijd naar 15 jaar, op voorwaarde dat het uitsluitend om "lichte, niet-industriële arbeid" gaat. Het fiscale loonplafond ten laste van de ouders bedraagt voor inkomstenjaar 2026 €12.300 netto.

De complexiteit van de centenindex

Op het vlak van loonkost introduceert de overheid de zogenaamde 'centenindex', een tijdelijke loonmatiging om de loon-prijsspiraal te temperen. De eerste matigingsperiode start op 1 juni 2026. Vanaf 1 januari 2028 volgt een tweede periode die specifiek ingrijpt op werknemers met een referteloon (het bruto maandelijks vast baremiek basisloon op voltijdse basis) hoger dan €4.000.

Bij een indexatie wordt de aanpassing beperkt tot 2% van de eerste schijf van €4.000 (zijnde max. €80). Indien de reële index hoger ligt (bijv. 2,2%), wordt het saldo (0,2%) berekend op het totale referteloon.

De adder onder het gras voor werkgevers: de helft van de gerealiseerde RSZ-besparing die de werkgever door deze loonmatiging boekt, moet via een bijzondere patronale loonmatigingsbijdrage verplicht worden teruggestort aan de RSZ. Dit vereist complexe, geconsolideerde loonberekeningen.

Bron: Deloitte Legal, Stijn Demeestere & Mieke D’Hanis

 

Wil je zelf aansluiten bij een HR-Club? 

De HR-Clubs zijn een plek waar HR-professionals samenkomen om te leren, te netwerken en ervaringen te delen.
Ontdek welke HR-Club bij jou in de buurt actief is en sluit aan. 


 

centenindex